معرفی استان قزوین

استان قزوین از قدیمی‌ترین حوزه‌های تمدن ایران زمین می باشد و بر اساس یافته‌های باستان‌شناسان سابقه سکونت در آن به ۱۰ هزار سال می‌رسد. برخورداری از غنای تاریخی و فرهنگی و نیز طبیعت زیبا و مناظر بهشت گونه، جایگاه رفیعی را در میان استان‌های کشور به این استان داده است به گونه‌ای که لقب باب الجنه یا دروازه بهشت را به خود اختصاص داده است.

   استان قزوین دارای مزیت‌های اقتصادی قابل توجهی می‌باشد. از جمله این مزیت‌ها می‌توان وجود شهرک‌های صنعتی با امکانات زیربنایی مناسب، بالا بودن امنیت سرمایه‌گذاری در این استان نسبت به سایر نقاط کشور، نزدیکی به تهران، وجود مراکز آموزش عالی متعدد و معتبر در سطح بین المللی، وجود آثار تاریخی، مذهبی و گردشگری متعدد، برخورداری از زیربنای سازمان یافته شبکه‌های حمل و نقل و سوخت و انرژی اشاره کرد. همچنین استان قزوین در شبکه مواصلاتی کشور به عنوان پیوند دهنده پایتخت با غرب و شمال غربی کشور و بخصوص بدلیل قرارگیری روی محور ترانزیتی تهران-اروپا از موقعیت بسیار ممتازی برخوردار است. سابقه تاریخی صنعت در استان باعث گردیده است این استان بعنوان یکی از قطبهای صنعتی مطرح در کشور، همواره سهم قابل قبولی از صنعت کشور را به خود اختصاص دهد. علی رغم اینکه استان قزوین سهم ناچیز و اندکی را از جمعیت و مساحت کشور داراست، پتانسیل‌های مربوط به آب و خاک دشت قزوین موجب رونق فعالیتهای کشاورزی شده و این استان در زمینه دامپروری و پرورش طیور نیز از موقعیت ممتازی درکشور برخوردار می‌باشد.

موقعیت جغرافیایی و تقسیمات کشوری          

استان قزوین در نیمه شمالی ایران و با مساحتی معادل ۱۵۶۲۶ کیلومتر مربع کمتر از یک درصد از مساحت کشور را به خود اختصاص داده است.این استان از شمال به استانهای گیلان و مازندران، از غرب به استانهای همدان و زنجان، از جنوب به استان مرکزی و از شرق با استان های تهران و البرز محدود می‌گردد.

بر اساس آخرین تقسیمات کشوری در سال ۱۳۹۵، این استان دارای۶ شهرستان(آبیک، آوج، البرز، بوئین زهرا، تاکستان و قزوین)، ٢۵ شهر (قزوین، تاکستان، آبیک، بوئین زهرا، اقبالیه، محمدیه، الوند، اسفرورین، محمودآباد نمونه، خرمدشت، ضیا آباد، آوج، شال، دانسفهان، آبگرم، ارداق، معلم کلایه، رازمیان، کوهین، بیدستان، سگز آباد، شریفیه، خاکعلی، سیردان)، ۱۹ بخش، ۴۶ دهستان و ۱۱۵۰ آبادی است.

ویژگی‌های طبیعی و اقلیمی

استان قزوین متشکل از سه منطقه متمایز و مشخص کوهستانی، کوهپایه‌ای و دشتی است و مناطق کوهستانی به صورت کمربند ناپیوسته‌ای، نواحی شمالی، جنوبی و غربی آن را تحت پوشش خود قرار داده است. این استان دارای آب و هوای متنوعی در طیف بیابانی، سرد و معتدل کوهستانی و گرم و نیمه مرطوب است. سیستم‌های هوایی موثر در استان شامل سیستم غربی و مدیترانه‌ای که بیشترین عامل بارندگی در استان را تشکیل می‌دهد و سیستم پرفشار شمال که عامل سردی و رطوبت می‌باشد. در این استان دو جریان باد وجود دارد: جریان شمالی که از شمال غرب در جهت جنوب شرق می وزد و به باد (مه) معروف است جریان دیگر باد (شره) می باشد که از جنوب شرق در جهت شمال‌غرب می وزد. مهمترین انواع آب و هوای استان عبارتند از آب و هوای سرد کوهستانی در نواحی شمالی و ارتفاعات جنوب غربی استان، آب و هوای معتدل در کوهپایه‌ها و دامنه‌ها، آب و هوای خشک تا نیمه خشک نواحی مرکزی دشت قزوین و بوئین زهرا و آب و هوای مرطوب گرمسیری در نواحی طارم و دره شاهرود

جمعیت

بر اساس نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال‌های ۱۳۹۵ جمعیت استان قزوین ۱،۲۳۷،۷۶۱ نفر با ۳۹۷،۱۶۵ خانوار می‌باشد که ۱.۵۹ درصد از جمعیت کل کشور را به خود اختصاص داده است و۵۱ درصد را مردان و ۴۹ درصد را زنان تشکیل داده‌اند. از کل جمعیت استان ۹۵۲،۱۴۹نفر (معادل ۷۵ درصد) ساکن در نقاط شهری، ۳۲۱،۶۱۰ نفر (معادل ۲۵ درصد) ساکن در نقاط روستایی هستند.بررسی توزیع فضایی جمعیت در سال ۱۳۹۵ نشان می‌دهد از مجموع جمعیت استان۵۰ درصد در شهرستان قزوین، ۱۳.۵ درصد در شهرستان تاکستان، ۹.۶ درصد در شهرستان بوئین زهرا، ۱۹ درصد در شهرستان البرز، ۳.۴ درصد در شهرستان آوج و ۷.۴ درصد در شهرستان آبیک ساکن بوده‌اند. هرم سنی جمعیت استان نیز نشان می دهد که۱۱.۸ درصد جمعیت استان راگروههای سنی۳۴-۲۰ تشکیل داده است.

بخش صنعت استان قزوین

استان قزوین با توجه به موقعیت ویژه جغرافیایی در همجواری با مرکز کشور و برخورداری از شبکه ارتباطی مناسب با تهران و قرارگرفتن در مسیر ترانزیتی اروپا از یکسو و اعمال قانون محدودیت احداث صنایع جدید در محدوه ۱۲۰ کیلومتری تهران ازسوی دیگر از اواخر دهه چهل، با توسعه صنعتی شتابانی روبرو بوده وهمواره از مکانهای مطلوب بخش خصوصی برای سرمایه‌گذاری بوده است؛ بطوریکه علیرغم سهم ۰.۹۶ درصدی از خاک کشور و سهم ۱.۶ درصد از جمعیت کشور، سهم ارزش افزوده صنعت استان از کل کشور ۲.۸۴ درصد و سهم سرمایه گذاری صنعت استان از کل کشور ۴.۲ درصد و به میزان ۶۴ هزار میلیارد ریال می باشد.

تا پایان سال ۱۳۹۶تعداد ۳۹۱۸فقره واحد صنعتی دارای پروانه بهره برداری، با حجم سرمایه گذاری ۶۴هزار میلیارد ریال و اشتغال ۱۵۹ هزار نفر در استان وجود داشته است. از اینتعداد ۶۶۸ واحد کارگاههای بزرگ صنعتی دارای بیش از ۱۰ نفر کارکن می‌باشند که بسیاری از آنها در زمره کارخانجات منحصر بفرد در کشور، محسوب می‌شوند از این جمله می‌توان واحدهای صنعتی ماشین سازی، شیشه فلوت فارسجین، نورد آرین فولاد،هفت الماس، آپادانا سرام، گروه بهمن، ماموت، هنکل، فارکوشیمی، تولی پرس،کاچیران ونیروی محرکه و دسترنج رضا بافت را نام برد.

این استان در تولید شیشه جام و فلوت،کاشی و سرامیک، شیشه دارویی و مظروف، صنایع شوینده، قطعات خودرو، تولید CDوDVD و چرخ خیاطی دارای توانمندی می‌باشد.

محصولات صنعتی صادارتی استان پودر شوینده –آهن آلات و فولاد –نایلون و پلاستیک های رولی –انواع شیشه –کاشی و سرامیک ومفتول های مسی می باشد. مهم ترین کشور های هدف صادراتی قزوین کشورهای عراق، ترکیه،افغانستان ،ترکمنستان،پاکستان ،سوریه و آذربایجان هستند.

زیرساختهای صنعتی استان

سیاست استان در استقرار واحدهای صنعتی بر عدم استقرار پراکنده واحدهای صنعتی و هدایت آنها به سمت شهرکها و نواحی صنعتی قرار گرفته است. استان قزوین دارای ۹ شهرک و ۶ ناحیه صنعتی است که مساحت هر یک به ترتیب ۴۱۱۵ و ۲۵۳ هکتار و مجموعاً ۴۳۶۸ هکتار می باشد؛ تعداد ۶۳۴ واحد فعال و ۴۹۰ طرح در آنها مستقر می‌باشند و در مجموع ۱۱۲۴ قرارداد تخصیص زمین منعقد گردیده است.‌

بخش معدن استان قزوین

در استان قزوین تاکنون ۲۸ نوع ماده معدنی مختلف شناسایی شده است که از این میان، ۲۱ ماده از جمله سیلیس، آلونیت، باریت، خاک صنعتی، دولومیت، نمک، زغال سنگ، بنتونیت، کائولین، فلدسپات، بوکسیت، سرب و روی، منگنز، آهن، مس، گرانیت، تراورتن، شن و ماسه، مرمریت، سنگ آهک، سنگ لاشه و سنگ گچ در حال بهره‌برداری می‌باشند. بر اساس آمار وزارت صنعت، معدن، تجارت، استان قزوین با ذخیره ۲۰۰ میلیون تن و تولید ۲۲ میلیون تن ماده معدنی، رتبه ۲۹ کشوراز لحاظ میزان ذخایر و  رتبه ۲۸ کشور از لحاظ میزان تولید را به خود اختصاص داده است.گروه مصالح ساختمانی با ۵۸ درصد بیشترین و گروه فلزی با ۳ درصد، کمترین میزان ذخیره استان را به خود اختصاص داده اند. بر اساس گروه بندی، مصالح ساختمانی ۵۳ درصد، مواد معدنی غیر فلزی۴۴ درصد (۱۲۰۶۴۳۱ تن) ، سنگ های تزیینی و نما ۱ درصد (۱۷۰۰۰تن) و مواد معدنی فلزی ۲ درصد از تولیدات استان را شامل می شود.

بخش کشاورزی

محدویت منابع آب و خاک در کشور و استان موجب شده سیاستگذاری در بخش کشاورزی بر هدایت سرمایه‌گذاریها در این بخش به تولید محصولات کشاورزی در فضای گلخانه و بهره‌گیری از  فن آوریهای پیشرفته که منجر به کمترین میزان استفاده از آب و خاک می‌شود، قرار گیرد. در حوزه باغبانی با توجه به استعداد منطقه در تولید محصولات باغی، توسعه باغات بویژه باغات انگور در منطقه تاکستان و زیتون در منطقه طارم توصیه می‌شود که فرصت‌های مناسبی برای سرمایه‌گذاری در صنایع وابسته به این محصول را فراهم می‌آورد. با توجه به تولید انواع محصولات باغی و زراعی در استان قزوین، فعالیت در حوزه‌های حمل و نقل و انبارداری جهت ارائه مناسب و به موقع این محصولات به بازارهای داخلی و جهانی از مهم‌ترین اولویتهای سرمایه ‌گذاری است. ایجاد پایانه صادرات و واردات در مناطق تاکستان، بوئین زهرا و یا آبیک از جمله این فرصتها است. با توجه به فساد پذیری محصولات کشاورزی احداث واحدهای صنایع تکمیلی و بسته بندی با استفاده از تکنولوژی و روش‌های نوین و بازار پسند زمینه‌های گسترده‌ای برای سرمایه‌گذاری فراهم می‌آورد. احداث واحدهای فرآوری و بسته بندی زیتون و انار در منطقه طارم، انگور، گوجه فرنگی و سایر محصولات جالیزی در منطقه تاکستان، تخم مرغ در منطقه آبیک، گیاهان دارویی و ... از دیگر اولویتهای  سرمایه‌گذاری استان است که موجب افزایش قابلیت انبارداری، ذخیره‌سازی، حمل و نقل و جابجایی آسان و سالم در کنار حفظ کیفیت، جلوگیری از هدر رفت محصولات تولیدی و ایجاد ارزش افزوده بالاتر خواهد شد. ایجاد صنایع بسته بندی و فرآوری محصولات پروتئینی و لبنی نیز با توجه به وجود تعداد زیاد واحدهای پرورش دام و طیور در استان مورد توجه مسئولان استانی می‌باشد. به طور کلی به علت موقعیت جغرافیایی استان به عنوان کریدور حمل و نقل کشور، این استان مکان مناسبی برای ایجاد صنایع مرتبط با محصولات کشاورزی است. در شیلات نیز وجود رودخانه‌های متعدد بویژه رودخانه شاهرود زمینه مناسبی برای ایجاد سایت تولید ماهیان گرم‌-آبی و سرد- آبی فراهم نموده است.

بخش گردشگری

با توجه به قابلیتها و توانمندیهای گردشگری استان احداث اماکن اقامتی، هتل و رستوران‌ها در کلاس‌های مختلف از اولویتهای سرمایه‌گذاری این استان می‌باشد. قرار داشتن استان در مسیرهای مهم ارتباطی کشور و عبور حجم بزرگی از مسافران در ایام مختلف سال از این استان احداث مجتمع‌های خدماتی بین راهی با قابلیت ارائه خدمات در سطح گردشگران داخلی و خارجی را امکانپذیر می‌سازد. وجود ۱۷ منطقه نمونه گردشگری در استان و قابلیتها و پتانسیل‌های بالقوه در زمینه ورزش‌های کوهستانی و ورزش‌های آبی در رودخانه‌های شاهرود، دریاچه اوان و ... نیز لزوم احداث مجتمع‌های تفریحی، گردشگری و خدماتی در این مناطق را بوجود می‌آورد.

جاذبه های طبیعی

استان قزوین دارای زمستانهای سرد و تابستانهای خنک است. چندگانگی طبیعت استان که تحت تاثیر توپوگرافی خاص و مجاورت با نواحی مرتفع شمالی و غربی (که به شکل‌گیری سیستم شبه آلپاین انجامیده) و آب و هوای گرم مرکزی ایران سیمایی گونه‌گون یافته است و تنوع زیستی گیاهی و جانوری چشم گیری را به وجود آورده که برای اکوتوریست‌ها و دوستداران طبیعت همواره جذاب تلقی می‌شود. دیدار سرچشمه‌های جوشان و زیبای نینه رود و خارود در رودبار شهرستان موجی از شادابی و نشاط را در دل گردشگران ایجاد می‌کند و صحرای آتشناک و تفتیده بوئین زهرا، نگاه را به افق‌های دور از دسترس پیوند می‌دهد. آبشارهای شورانگیز گرما رود الموت، منصورآوج و ماهین طارم شکوه تواضع و فروتنی را عینیت می‌بخشند و صخره‌های آسمان سای بزکش اوان و دربند اندج غرور و سربلندی را در جان‌ها بر می‌انگیزند گستره آبی آبگیرهای دریابک در شمال قزوین رودک بوئین زهرا و دریابک آوج آیینه ای از آسمان را پیش روی رهگذران خسته می‌نهند عقاب طلایی الموت، هوبره دشت ا... آباد آهوی تیزتک باشگل، بزکوهی خشچال، طرقه بنفش آبیک، پلنگ رودبار شهرستان هم نفس با دیگر موجودات زنده ، الفبای حیات را هجی می کنند و حق زندگی را یادآور می شوند.

زیارتگاه ها

وجود بقاع متبرکه موجب پیدایش کانون‌های مذهبی و معنوی در این استان و تحریک فعالیتهای گردشگری شده است. امامزاده حسین، پیغمبریه،آمنه خاتون، امامزاده اسماعیل،امامزاده اباذر، امامزاده عبدالله فارسجین، امامزاده کمال حیدریه، امامزاده علی شکرناب، زبیده خاتون، امامزاده ولی ضیا آباد و زیارتگاه هفت صندوق از جمله زیارتگاههای این استان هستند.

آثار باستانی  وتاریخی

درروند شکل گیری معماری قزوین، باورهای دینی نقش اساسی داشته است. این شهر به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی و سیاسی، از تنوع معماری ایرانی به لحاظ شکل و کالبد برخوردار است. از قدیمی‌ترین بناهای تاریخی استان، مجموعه تاریخی شمیران است. تاریخ ساخت تعدادی از ابنیه این مجموعه، به دوران قبل از اسلام باز می گردد. میمون قلعه، قلعه الموت، قلعه لمبسر و ... از جمله بناهایی هستند که درقرن های اولیه ظهور اسلام در این منطقه شکل گرفتند. در اوج ظرافت معماری ایران در دوره سلجوقیان در قزوین نیز آثار ارزشمندی ساخته شد؛ برج های دوگانه خرقان و تکمیل قسمت‌هایی از مسجد جامع قزوین از آثار این دوره است. فراوانی و گستردگی بناهای تاریخی، استان قزوین را به صورت موزه‌ای ارزشمند و بزرگ درآورده است. مسجدهای قدیمی با ارزش‌های معماری و تاریخی بالا، مدرسه های مهم و تاریخی و بازارهای پر رونق با انبوه اجناس و صنایع دستی، حمام ها و آب انبارهای قدیمی، تپه‌های متعدد باستانی که نشان از تمدن باستانی منطقه دارد، شهرها، دهستان ها و روستاهای قدیمی با ارزش بالای طبیعی و تاریخی، کاروانسراهای خاص دوره صفوی، قلعه‌های نظامی و مسکونی تاریخی، پل‌ها و بندهای تاریخی و ده‌ها اثر قابل توجه دیگر که هر یک از آنها قادر است ساعت ها بازدید کننده را سرگرم نموده و تاریخ و تمدن این منطقه را به رخ بکشد.

گمرک استان

استان قزوین به لحاظ صنعتی بودن و قرار گرفتن در مسیر ترانزیت کشور از گمرک فعالی نیز برخوردار است. گمرک این استان واقع در شهر صنعتی البرز در فاصله ۲۰ کیلومتری شهرستان قزوین و همجوار شرکهای صنعتی لیا، کاسپین و ضیاءآباد تاکستان مستقر بوده و شرکت انبارهای عمومی البرز نیز بصورت سازمانی مجزا مسئولیت تحویل، حفاظت، تخلیه و بارگیری و انبارداری کالاها را بر عهده دارد و مالکیت ساختمان اداری گمرک و انبارها و تجهیزات متعلق به شرکت مذکور می‌باشد.

وضعیت راهها و حمل و نقل استان

شبکه راههای ارتباطی بعنوان شریانهای تبادل کالا و خدمات، نقش تعیین کننده ای در توسعه سیاسی و اقتصادی ایفا می‌نمایند و با ایجاد امکان دسترسی آسان و کم هزینه به کالاها و خدمات، از نظر رفاهی و اجتماعی برای جامعه از اهمیت بالایی برخوردار است همچنین به طور مستقیم و غیر مستقیم بر فاکتورهای اصلی اقتصاد از جمله عملکرد بخش بازرگانی و سرمایه‌گذاری در این بخش و سایر بخش ها تاثیر می‌گذارد. چرا که زیرساخت‌های حمل و نقلی به عنوان زیر ساخت‌های اصلی شبکه توزیع، نقش تسهیل کننده و کانال ارتباطی ما بین تولید و مصرف را دارا می‌باشد و مستقیماً بر قیمت تمام شده کالاها تاثیر گذاشته و از این طریق بر روی تولید نیز اثرگذار می‌باشد.  در ادوار تاریخ ایران، استان قزوین همواره در شاهراه اصلی کشور قرار داشته است. وجود انواع راههای زمینی در استان قزوین، بعنوان پلی ما بین پایتخت کشور و مناطق شمالی و غربی از یک سو و کشورهای قفقاز و اروپایی از سویی دیگر موقعیتی استراتژیک به این استان بخشیده است. این موقعیت ویژه موجب افزایش تراکم راههای استان قزوین به بیش از ۳۰ کیلومتر راه در هر ۱۰۰ کیلومتر مربع گردیده است. آزاد راه قزوین- کرج، آزاد راه  قزوین- زنجان و آزادراه قزوین- رشت و بزرگراههای قزوین- بوئین زهرا و قزوین- تاکستان از شریانهای مهم ارتباطی در شبکه راه‌های ملی می‌باشند.  

حمل و نقل جاده‌ای

      از مجموع ۴۷۴۴ کیلومتر جاده‌های استان، ۲۱۷ کیلومتر آزاد راه می باشد. همچنین ۶۶۰ کیلومتر از جاده‌های استان شریانی و از جمله محورهای پر تردد کشور است و ۲۷۰ کیلومتر آن بزرگراه بوده و آزاد راه قزوین- کرج با میانگین تردد روزانه ۱۰۱۴۷۵ دستگاه خودرو یکی از پر ترددترین محورهای کشور ایران است. ۳۳۷۱ کیلومتر از جاده‌های استان به راههای روستایی اختصاص دارد.این استان در کریدور شمال به جنوب و شرق به غرب کشور قرار دارد لذا تردد از جاده‌های آن نسبت به بسیاری از استانهای کشور بالاتر است. در سال ۱۳۹۶ از سطح محورهای مواصلاتی استان روزانه ۶۹۱۶۸۵ وسیله نقلیه تردد داشته است. همچنین در این سال میزان کالا و مسافر جابه جا شده از طریق شبکه حمل و نقل جاده‌ای استان ۸۴۹۷۵۳۱ هزار نفر کیلومتر مسافر و ۲۸۳۸۵۴۴ هزار تن کیلومتر بار بوده است. در این استان تعداد ۷ پایانه مسافربری استقرار دارند.لازم بذکر است بهره برداری از راههای ارتباطی در حال احداث به منظور برقراری ارتباط با استان مازندران از طریق الموت باعث خواهد شد تا استان قزوین در آینده نزدیک با پنج استان همجوارخود ارتباط داشته باشد.

حمل و نقل ریلی

راه آهن، بعنوان مطمئن‌ترین روش جابجائی بار و مسافر یکی از مزیتهای نسبی استان قزوین در کشور می‌باشد. وجود این امکان زیربنایی، در بخش صنعت و خدمات استان تاثیر به سزایی دارد.در این استان ۷ ایستگاه راه آهن و خطوط ریلی به طول ۲۱۸.۸۹۸ کیلومتر مشغول به کار است  که ۱۲۲ کیلومتر از آن خط اصلی(۵۵.۷ درصد)، ۶۲.۲۹۸ کیلومتر خط فرعی و مانوری(۲۸.۵ درصد) و ۳۴.۶ کیلومتر خطوط صنعتی و تجاری(۱۵.۸ درصد) است. همچنین راه آهن قزوین-رشت-آستارا نیز در دست احداث است که این خط آهن ایران را به کشورهای نواحی قفقاز و روسیه متصل می‌گرداند. میزان کالا و مسافر جابه‌جا شده از طریق شبکه حمل و نقل ریلی در سال ۱۳۹۶ در استان ۲۶۰۰۴۵ هزار نفر کیلومتر مسافر و ۴۷۰۷۷  تن کیلومتر بار می‌باشد.

انرژی برق

شرکت برق منطقه‌ای زنجان مسئولیت تامین برق استانهای زنجان، قزوین را به مرکزیت زنجان بر عهده دارد. در حال حاضر نیروگاه برق ۲۰۰۰ مگا واتی شهید رجایی قزوین سهم قابل توجهی از تولید برق منطقه را به عهده دارد و در این زمینه از مزیت‌های قابل توجهی برخوردار است. میزان تولید خالص برق در سال ۱۳۹۵ در این استان بالغ بر ۱۱۶۱۱ میلیون کیلووات ساعت بوده است که از این میزان بالغ بر ۹۸ درصد از طریق نیروگاههای حرارتی تولید شده است. در این سال ۴۵ درصد از برق فروخته شده در بخش صنعت بوده است. وضعیت زیرساختهای صنعت برق استان قزوین تا پایان شهریور ماه ۱۳۹۶به شرح جدول ذیل بوده است.

جدول- وضعیت زیرساخت های صنعت برق استان قزوین

ردیف	شرح	واحد  شمارش	پایان مرداد ۹۷
۱	طول خطوط انتقال	کیلومتر مدار	۷۸۵.۹
۲	طول خطوط فوق توزیع	کیلومتر مدار	۱۱۱۵.۷
۳	تعداد پست های فوق توزیع	دستگاه	۴۰
۴	ظرفیت پست های فوق توزیع	مگاولت آمپر	۲۲۴۵
۵	تعداد پست های انتقال	دستگاه	۱۰
۶	ظرفیت پست های انتقال	مگاولت آمپر	۱۹۵۵
۷	تعداد فیدرهای ۲۰کیلوولت	دستگاه	۳۲۰
۸	تعداد پستهای ۲۰کیلوولت	دستگاه	۱۲۰۴۶
۹	ظرفیت پستهای ۲۰ کیلوولت	مگاولت آمپر	۱۹۲۹.۸۲

ماخذ: شرکت توزیع نیروی برق استان قزوین

با افزایش روز افزون نیاز به انرژی برق به ویژه در صنایع، لزوم افزایش قابلیت اطمینان برق تحویلی به مشترکین و کاهش تلفات، نیازمند احداث و بهره‌برداری از نیروگاههای تولید پراکنده و انرژیهای نو با مشارکت و سرمایه‌گذاری بخش خصوصی می‌باشد. استان قزوین در حوزه احداث نیروگاههای تجدید پذیر خورشیدی و بادی از جمله مناطق دارای پتانسیل در کشور است بطوریکه در حال حاضر دو نیروگاه بادی مپنا به ظرفیت ۵۵ مگا وات در منطقه کهک و آرین مهباد به ظرفیت ۶۳ مگا وات در منطقه سیاهپوش در حال بهره‌برداری هستند. علاوه بر سرمایه گذاران داخلی، تا پایان سال ۱۳۹۷ تعداد ۱۰ شرکت سرمایه‌گذار خارجی از کشورهای مختلف نیز متقاضی احداث خورشیدی و بادی در این استان بوده‌اند. نیروگاه‌های بادی ۵۰ مگا واتی شرکتهای اقیانوس سبز انرژی، از کشور امارات متحده عربی، آیجان انرژی آریا از ترکیه و نیروگاه‌های خورشیدی ۱۰ مگا واتی تجارت پویا شیوه و کاسپین نیرو پاک از امارات متحده عربی، ژیان کوشک مقدم از فرانسه و نیروگاه‌های خورشیدی۷ مگاواتی بهینه سازان و بالاست از انگلستان – هلند از جمله این شرکتها هستند.

آب و فاضلاب

استان قزوین در دو حوزه آبریز رودخانه سفید رود و رودخانه شور قرار دارد، در قسمت شمالی استان رودخانه شاهرود قرار دارد و در بخش حوزه شور استان رودخانه‌های متعددی بصورت دائمی و فصلی وجود دارد که مهمترین آنها خررود، ابهر رود، حاجی عرب و رودخانه‌های باراجین، بازار و دلی چای و ... می‌باشند. تالاب اُوان تنها تالاب طبیعی در استان قزوین و در منطقه کوهستانی  و تاریخی الموت واقع شده است.

در استان قزوین تعداد ۲۶۷۷۵ منبع آب زیر زمینی وجود داشته که ۳۹ درصد آن به صورت چاه عمیق و نیمه عمیق، ۶۰ درصد  چشمه و ۰.۸۴ درصد نیز  قنات می باشند و سالانه ۲۱۴۴.۰۳۳ میلیون متر مکعب آب از این منابع تخلیه می‌گردد، به طوریکه ۷۸.۶ درصد تخلیه، از چاه‌های عمیق یا نیمه عمیق صورت می‌گیرد.

احداث سازه‌هایی برای کنترل رواناب‌های سطحی در فصول پر بارش و ذخیره آن برای فصول کم بارش و بهبود آبخوان‌های منطقه، توسعه شبکه‌های مدرن آبیاری و زهکشی جهت تامین آب شهرها و روستاها و نیز افزایش راندمان آبیاری و صرفه‌جویی در مصرف آب کشاورزی، افزایش تولیدات کشاورزی، بالا بردن رفاه نسبی کشاورزان، ایجاد اشتغال و جلوگیری از مهاجرت روستائیان از اهداف کشور و استان در حوزه آب می‌باشد.

سد مخزنی طالقان که در جنوب رشته کوههای البرز واقع شده دارای ظرفیت ۴۶۰ میلیون متر مکعب می‌باشد و  ۲۹۸ میلیون متر مکعب از آن سهم استان قزوین می‌باشد؛ از این میزان آب ۲۰ میلیون متر مکعب به مصرف تغذیه مصنوعی دشت قزوین و ۲۷۸ میلیون متر مکعب به مصارف آبیاری دشت قزوین تعلق دارد و کانال انتقال آب، آب این سد را  به شبکه آبیاری دشت قزوین منتقل می‌کند.

کانال اصلی شبکه آبیاری دشت قزوین با ظرفیت ۳۰ متر مکعب در ثانیه کار دریافت انتقال و توزیع آب را بر عهده دارد. شبکه آبیاری دشت قزوین با وسعت بیش از ۶۰۰۰۰ هکتار یکی از مدرن­ترین شبکه‌های انتقال و توزیع آب آبیاری کشور است. همچنین در استان قزوین دو سد زیاران و نهب در حال بهره‌برداری، و سدهای استلج، بورمانک و بالاخانلو در دست مطالعه می‌باشند. از آنجائیکه اجرای پروژه های زیر بنایی نظیر سد و کانالهای انتقال آب مستلزم تخصیص منابع مالی هنگفت می­باشد

 و به طور معمول منابع مالی دولتی برای تامین آن کافی نیست، لذا جذب منابع مالی بخش خصوصی داخلی و خارجی در این حوزه مورد نظر دولت بوده  که بهره‌گیری از روش ساخت- بهره برداری- واگذاری (B.O.T) و (B.O.O) و نیز استفاده از منابع و تسهیلات مالی بانکها و موسسات اعتباری مالی و پولی (استفاده از تسهیلات ماده ۵۶ قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت(۲)) پیش بینی شده است.

همچنین با توجه به اهمیت بهره‌برداری از پساب به عنوان یک منبع معتبر و دایمی تولید آب در کشور و نیز مشکلات زیست محیطی ناشی از رها سازی فاضلاب در طبیعت، ایجاد شبکه مناسب فاضلاب و تصفیه آب در مراکز شهری و روستایی الزامی می‌باشد. در استان قزوین چهار تصفیه خانه در شهرستان‌های قزوین، البرز، تاکستان و محمود آباد در حال بهره‌برداری بوده و مطالعات لازم جهت اجرای تصفیه خانه در سایر شهرستان‌های استان نیز انجام گرفته است. همچنین دو شهرک صنعتی کاسپین و لیا نیز دارای تصفیه خانه فاضلاب هستند. در سال ۱۳۹۶ در استان قزوین تعداد ۱۷۵۳۹۰ فقره انشعاب فاضلاب است و طول شبکه جمع‌آوری طول ۱۲۸۳ کیلومتر بوده است.