به گزارش شبکه اخبار اقتصادی و دارایی ایران (شادا) به نقل از روابط عمومی سمات، مراسم رونمایی از سامانه وثیقهگذاری الکترونیک با حضور دادستان کل کشور، وزیر امور اقتصادی و دارایی، معاون راهبردی قوه قضاییه و رؤسای بانکهای عامل به میزبانی سازمان بورس و اوراق بهادار و شرکت سپردهگذاری مرکزی در محل ساختمان سازمان بورس و اوراق بهادار برگزار شد.
توثیق سهام یکی از درخواستهایی بود که نظام مالی و بانکی همچنین مسئولان اقتصادی از سازمان بورس و اوراق بهادار داشتند. عملیات اجرایی این طرح از ماهها پیش در دولت سیزدهم آغاز شد و در مراسمی با حضور مسئولان مختلف از وزارت اقتصاد و بانک مرکزی و قوه قضاییه و سازمان بورس رونمایی شد.
عملکرد این سیستم به این شکل است که اگر سهامداری (حقیقی یا حقوقی) قصد وثیقهگذاری نزد شخص دیگری را داشته باشد، میتواند طی مراحلی و تحت نظارت شرکت سپردهگذاری مرکزی، سهام خود را به عنوان وجه الضمان نزد شخص دیگری (حقیقی یا حقوقی) توثیق کند.
مجید عشقی، رئیس سازمان بورس در این مراسم گفت: گاهی اوقات اشخاص حقیقی و حقوقی برای جبران کسری مالی، ناچار به فروش سهام خود میشدند، اما امروز با رونمایی از سامانه ستاره میتوانند با‎ توثیق سهامشان ضمن جبران کسری بودجه، از سود سالانه سهام خود همچنان بهره ببرند.
وی ادامه داد: امکان دسترسی به سامانه وثیقهگذاری هوشمند برای قوه قضاییه نیز فراهم شده تا افراد در مواقع ضروری به دنبال تهیه سند ملکی نباشند. با فراهم شدن این امکان، اقداماتی که معمولا زمان زیادی را به خود اختصاص میدهد، در کسری از ثانیه انجام خواهد شد.
بر همین اساس، در گامهای بعدی پذیرش سایر داراییها نظیر سکه، اندوخته بیمهعمر، گواهی کسر از حقوق و... برای انجام اموری که نیاز به وثیقهگذاری وجود دارد، به این سامانه اضافه خواهد شد.
دادستان کل کشور نیز در این مراسم گفت: دستگاه قضا از سامانه ستاره استقبال و پشتیبانی میکند. محمدجعفر منتظری افزود: گاهی وثیقهگذاری چند روز زمان میبرد، اما با افتتاح سامانه ستاره در کسری از ثانیه وثیقهگذاری صورت میگیرد و این آغاز خوب باعث میشود افراد کمتری به دلیل مشکلات کسری بودجه و مسائل پیرامون آن مورد پیگرد قضایی قرار بگیرند. وی ادامه داد: درخواستی که از سازمان بورس داریم، این است که این سامانه را به قوه قضاییه متصل کند تا رصد و دسترسی به اطلاعات متقاضیان توثیق سرمایه و سهام فراهم شود. ضمن اینکه قوه قضاییه در راستای توسعه این سامانه از هیچ همکاری کوتاهی نخواهد کرد.
وزیر اقتصاد نیز در این مراسم ضمن تقدیر از عملکرد و پیگیری سازمان بورس و اوراق بهادار در رونمایی از سامانه ستاره و برداشتن نخستین گام برای راهاندازی سیستم توثیق سهام اظهار کرد: هر چند در حال حاضر تنها سه بانک توانایی ارائه تسهیلات از طریق توثیق سهام را دارند، اما در ماههای آینده کل شبکه بانکی کشور از طریق این سامانه میتوانند خدمات پرداخت تسهیلات را به مردم ارائه دهند. احسان خاندوزی ادامه داد: سیم کارت، طلا، خودرو و دیگر داراییها در آینده نزدیک میتوانند با اضافه شدن به این سامانه اعتبار شخص را برای وثیقهگذاری و همچنین اعتبارسنجی بالا ببرند تا به شکل واقعی از کار مردم گرهگشایی صورت بگیرد.
بانکهای ملی، رسالت و مهر ایران، بانکهایی هستند که در سامانه توثیق سهام حضور دارند و متقاضیان حقیقی و حقوقی میتوانند برای دریافت تسهیلات از این طریق اقدام کنند.
توثیق اوراق بهادار، فرآیند درخواست مسدود کردن اوراق بهادار تحت مالکیت یک شخص وثیقه‎گذار به نفع فرد وثیقهگیر نزد شرکت سپردهگذاری مرکزی است. طی مدت توثیق، فرد مالک دارایی حق فروش دارایی تعیین شده را نداشته و هرگونه درخواست درخصوص رفع توثیق، درخواست اقدام به فروش دارایی توثیق شده و... باید به همراه مدارک و مستندات کافی که از سوی سپرده‎گذاری تعیین شده است، به صورت مکتوب به آن نهاد ناظر اعلام شود. عایدات حاصل از دارایی طی دوره توثیق نظیر تقسیم سود نقدی، سهام جایزه و حق تقدم و... به صورت توافق بین وثیقهگیر و وثیقهگذار تعیین میشود که حین درخواست توثیق، مسیر این عایدات باید تعیین شود.
لازم به ذکر است که احراز هویت سهامداران، به صورت الکترونیکی انجام خواهد شد و نیازی به مراجعه حضوری نیست و همه اشخاصی که قصد استفاده از تسهیلات بانکی را دارند، باید در سامانه سجام ثبتنام کنند. تنها شرط برای دریافت وام این است که فرد در سامانه سجام ثبتنام و احراز هویت کند. درواقع سهامدار به اپلیکیشنهای بانکی یا شعب بانکی مراجعه کرده و درخواست توثیق سهام خود را ارائه میدهد. پس از این، فرد از طریق سامانه سجام احراز هویت میشود.
سهامداران عدالت، صاحبان ETF و همچنین اوراق بدهی نیز میتوانند با توجه به رونمایی و اجرایی شدن گام اول آغاز به کار این سامانه اقدام به دریافت وام کنند. صاحبان اوراق بهادار میتوانند از این طریق و با وثیقه قرار دادن اوراق خود و بدون نیاز به ضمانت دیگری، از شبکه بانکی وام دریافت کنند. هر بانک با توجه به منابعی که در اختیار دارد، میتواند به سهامداران وام دهد و سهام آنها را بهعنوان وثیقه بپذیرد.
لازم به ذکر است که ۶ اردیبهشت ماه سال جاری، بانک مرکزی دستورالعمل اعطای تسهیلات خرد تا سقف ۲۰۰ میلیون تومان را با استفاده از وثایق بورسی و غیربورسی شامل سهام، اوراق بدهی، اموال عینی و سیمکارت، به بانکها ابلاغ کرد. این دستورالعمل، با هدف تمهید شرایط تسهیل بهرهمندی متقاضیان از تسهیلات خرد از رهگذر استقرار نظام وثیقهگیری مبتنی بر اعتبارسنجی تهیه شد.